Hôm nay, chúng ta nhận thấy rằng người Do Thái, ngoài việc giữ chay theo luật Chúa truyền trong Ngày Xá Tội (x. Lv 16,29-34), còn thực hành nhiều hình thức ăn chay khác, cả công khai lẫn riêng tư. Những việc chay tịnh ấy diễn tả tâm tình tang chế, sám hối, thanh luyện, chuẩn bị cho một lễ hội hay một sứ vụ, lời khẩn cầu xin ân sủng của Thiên Chúa, v.v. Người Do Thái đạo đức coi việc ăn chay như một hành vi đặc thù của nhân đức thờ phượng và làm đẹp lòng Thiên Chúa: người ăn chay hướng lòng về Thiên Chúa trong thái độ khiêm nhường, xin Người tha thứ bằng cách từ bỏ những điều vốn làm mình thỏa mãn nhưng có thể khiến mình xa Người.
Bài đọc thêm: Ăn chay của Đức Giê-su !
Việc Đức Giêsu không nhấn mạnh đến thực hành này cho các môn đệ và cho những người lắng nghe Người làm cho các môn đệ của Gioan và những người Pharisêu ngạc nhiên. Họ nghĩ rằng đó là một thiếu sót quan trọng trong giáo huấn của Người. Và Đức Giêsu đã đưa ra một lý do căn bản: “Chẳng lẽ khách dự tiệc cưới lại có thể ăn chay, khi chàng rể còn ở với họ? (Mc 2,19). Theo cách nói của các ngôn sứ Ítraen, chàng rể chính là Thiên Chúa, là biểu lộ tình yêu thần linh dành cho con người (Ítraen là cô dâu, không luôn trung tín, nhưng vẫn là đối tượng của tình yêu trung thành của chàng rể là Gia-vê). Nghĩa là, Đức Giêsu tự so sánh mình với Gia-vê. Ở đây, Người khẳng định thần tính của mình: Người gọi các môn đệ là “bạn hữu của tiệc cưới”, những người ở với Người, và vì thế họ không cần phải ăn chay, bởi họ không bị tách rời khỏi Người.
Hội Thánh vẫn trung thành với giáo huấn này vốn bắt nguồn từ các ngôn sứ và là một thực hành tự nhiên, tự phát trong nhiều tôn giáo. Đức Giêsu Kitô đã xác nhận điều đó và ban cho việc ăn chay một ý nghĩa mới: Người ăn chay trong hoang địa như sự chuẩn bị cho đời sống công khai của mình; Người dạy chúng ta rằng cầu nguyện được tăng sức mạnh nhờ việc ăn chay, v.v.
Trong số những người lắng nghe Chúa, phần lớn hẳn là những người nghèo, quen với áo quần vá víu; cũng có những người làm vườn nho, biết điều gì xảy ra khi đổ rượu mới vào bầu da cũ. Đức Giêsu nhắc họ rằng họ phải đón nhận sứ điệp của Người với một tinh thần mới, tinh thần phá vỡ thói quen an phận và sự máy móc của những tâm hồn đã “già cỗi” quá sớm; rằng điều Người đề nghị với họ không chỉ là một cách giải thích Lề Luật, mà là một đời sống mới.
Bài đọc thêm: Rượu mới bầu da mới !
Theo Thánh Phanxicô de Sales: “Lòng đạo đức phải được thực hành theo nhiều cách khác nhau. Hơn nữa, lòng đạo đức cần được thực hành sao cho phù hợp với khả năng, với những dự định và những công việc riêng của mỗi người.”
Và Đức Giáo hoàng Phanxicô cũng hướng dẫn chúng ta: “Lời Thiên Chúa là sống động, là tự do. Tin Mừng là điều mới mẻ. Mặc khải là điều mới mẻ. Chúa Giêsu nói rất rõ: rượu mới phải đổ vào bầu da mới. Thiên Chúa phải được đón nhận với sự mở lòng trước cái mới mẻ ấy. Và thái độ đó được gọi là sự ngoan ngoãn, sẵn sàng để cho Thiên Chúa hướng dẫn.”
Joaquim VILLANUEVA Poll – (Barcelona, Tây Ban Nha)